Pas-de-Calais
| Departament Pas-de-Calais | |
|---|---|
| Państwo | Francja |
| Region | Nord-Pas-de-Calais |
| Nr departamentu | 62 |
| Stolica | Arras |
| Populacja - liczba ludności (1999) - gęstość zaludnienia |
?. miejsce 1 441 568 216 os./km² |
| Powierzchnia | 6 671 km² |
| Kantony | 77 |
| Gminy | 894 |
 |
|
Pas-de-Calais [pɑdkaˈlɛ] – departament w północnej Francji, jeden z 83 departamentów utworzonych w 1790 w czasie rewolucji francuskiej. Nazwa departamentu pochodzi od nazwy Cieśniny Kaletańskiej (fr. Pas de Calais), nad którą jest położony. Pas-de-Calais jest jednym z dwóch departamentów regionu Nord-Pas-de-Calais (drugi to Nord). Departament Pas-de-Calais posiada najwięcej gmin (894) ze wszystkich departamentów francuskich.
Pas-de-Calais jest jednym z najgęściej zaludnionych i zurbanizowanych departamentów Francji. Mimo to nie ma tutaj dużych miast. Największa aglomeracja Calais przekracza nieznacznie 100 tys. mieszkańców. Inne ważne ośrodki miejskie to Boulogne-sur-Mer, Arras i Saint-Omer. Obszar najgęściej zaludniony we wschodniej części departamentu związany jest z zagłębiem węglowym, które rozwinęło się w XIX i na początku XX w. Ośrodki miejskie tej części departamentu (z których najważniejsze to Lens, Liévin, Béthune, Bruay-la-Buissière oraz Hénin-Beaumont) tworzą rozległą konurbację przemysłową, która ciągnie się dalej na wschód w departamencie Nord. Razem obszar ten zamieszkuje ponad 1,2 mln osób, z czego połowa w departamencie Pas-de-Calais.
Rozwój górnictwa w XIX w. przyczynił się do wzrostu liczby ludności tego departamentu (700 tys. w 1850 do 1 mln w 1900). Wzrost ten powstrzymany został jednak przez wybuch I wojny światowej. Kolejny okres wzrostu gospodarczego zakończył kryzys ekonomiczny lat 30. i wybuch II wojny. Po jej zakończeniu region znowu przeżywał okres prosperity związany z odbudową kraju po zniszczeniach wojennych. Stopniowo jednak górnictwo i związany z nim przemysł podupadły i od lat 60.-70. liczba ludności utrzymuje się na tym samym poziomie ok. 1,4 mln mieszkańców. Wiele miast górniczych utraciło nawet połowę swojej ludności w ciągu ostatniego półwiecza.
Z powodu braku znaczącego ośrodka miejskiego departament Pas-de-Calais aż do lat 90. pozbawiony był jakiegokolwiek uniwersytetu. Powołano wówczas do życia dwa uniwersytety: Université d'Artois i Université du Littoral. W obu przypadkach różne wydziały rozsiane są po kilku miastach, położonych również w departamencie Nord.
Zobacz też:
- podział administracyjny Francji
- regiony administracyjne i departamenty Francji
- lista i omówienia gmin departamentu